• Sağlığınızla ilgili tedbirler

• Hazırlıklarınızı yapın

• Gerekli aşılar

• 'Jetlag' vücut saatinizin bozulması
  

SAĞLIĞINIZLA İLGİLİ TEDBİRLER

Aşılar, bağışıklık sistemi zayıf olan insanlar için, özellikle yurtdışına çıkıldığında önemlidir. Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) verdiği, bağışıklıklar, ilaçla tedaviler, alerjiler, kan grubu ve görme bozukluklarını listeleyen bir Uluslararası Sertifika alın. Sertifika ve pasaportunuzun kopyalarını bir arada bulundurun. Asıllarını acil durumlar için ayrı ayrı saklayın. 

İlaçlarınızı yanınızda taşıyın
Yanınızda her zaman lazım olacak olan ilaçlardan bulundurun. Diyabetikler insulin, şırınga ve kan testi malzemelerini seyahatlerinin sonuna kadar bulundurmalıdırlar. İnsulin, oda sıcaklığında bir ay kadar saklanabilir, fakat aşırı sıcak ve soğuktan korunması gereklidir. Narkotik maddeler içeren ilaçlar gümrükte sorun çıkarabilir. Herhangi bir yasal soruna sebebiyet vermemek için ilaçlar orijinal halleriyle taşınmalı, içindekiler yazılmalı ve ilaçlarının isimlerinin, dozlarının ve yanınızda bulundurma sebebinizin yazılı olduğu bir doktor reçetesi beraberinde bulundurulmalıdır.

Eğer sağlık sigortanız yurtdışında geçerli değilse, sigorta şirketinizden ek sigorta kapsamı düzenlemesini isteyin. 

Kalp sağlığı
Kalp hastalıkları olan yolcular en yeni elektro-kardiyogram (EKG) sonuçlarının kopyasını yanlarında bulundurmalıdırlar. Bu, gerektiğinde doktorun sonuçları karşılaştırması ve nasıl bir tedavi yöntemine başvurması gerektiği konusunda karar vermesi için yardımcı olacaktır. Kalp atışlarını düzenleyen cihaz, havaalanında metal dedektörlerinde sorun çıkarabilir. Doktorunuzdan alacağınız bir reçete pek çok problemi önleyecektir. Düzenli bir egzersiz programı kuvvetinizi ve dayanıklılığınızı muhafaza etmeniz için iyi olacaktır.

HIV Testi

Bazı ülkeler, vatandaşı olmayanların sınırlarına girmeleri için HIV virüsü taşımadıklarına dair bir belge isterler. AIDS'li olanlar, ateş ya da solunum problemleri tekrar nüksettiğinde acilen ilaç tedavisine başvurmalıdırlar.

Hareket
Seyahat düzenlemesi yaparken, eğer ihtiyacınız varsa, tekerlekli sandalye imkanları olup olmadığını araştırın. Böyle bir imkanları yoksa, alternatif planlar yapın.

HAZIRLIKLARINIZI YAPIN !

Aşağıdaki tavsiyeler, seyahatinizin daha emniyetli ve zevkli geçmesine yardımcı olacaktır:

• Doktorunuzla seyahat planlarınız hakkında konuştuktan sonra gerekli hazırlıkları yapın.

• Doktorunuzun sağlık durumunuzu tanımlayan bir mektubuyla beraber WHO'nun Uluslararası Aşı Sertifikasını da yanınızda bulundurun. Ve eğer mümkünse bu belgelerin İngilizce'ye tercüme edilmiş nüshalarını da yanınızda bulundurun.

• Diyabetik ya da diğer özel yemekler, çoğu uçaklarda vardır ve talep edildiği takdirde elde edilebilir (talebi rezervasyon sırasında yapmalısınız).

• Diyabetikler, düşük kan şekerine karşı yanlarında kurutulmuş meyveler, peynirli krakerler, glikoz tabletleri veya kurabiye gibi yiyecekler taşımalıdırlar.

• Kendinize çok fazla yüklenmeyin.

GEREKLİ AŞILAR

Centers for Disease Control (CDC), dünyanın her yerinde sağlık sorunları hakkında kapsamlı bilgilere ulaşılmasını sağlar. Varacağınız yerde karşılaşabileceğiniz sağlık sorunlarını araştırın. Yerel halk sağlığı hizmetleri veya bölgedeki ilaç merkezlerine de başvurulabilir.

Aşılar, hastalıkları önlemek konusunda alabileceğiniz en önemli tedbirdir. Yolculuğunuza başlamadan birkaç hafta ya da ay önce yapıldığı takdirde en iyi sonucu verecektir. Aşılar vücuda, hastalığa sebebiyet verecek olan virüslere karşı direnç kazanması için zaman sağlar. Bazı aşılar, etkinleşebilmeleri için bir kaç kez tekrarlanmak isterler. Genelde koldan yapılırlar. Bu yüzden, kolda yara, ağrı ya da kas sertliği olabilir. Belirtiler bir ya da iki gün içinde kaybolur. Aşılar, doktorun muayenehanesinde, kliniklerde ya da devlet sağlık müdürlüklerinde yapılabilir. Uluslararası Aşı Sertifikası'na bütün ayrıntıları kaydedin ve seyahatiniz boyunca belgeyi yanınızda taşıyın.

Bebekler, hamile kadınlar ve bağışıklık sistemi zayıf olan insanlara bazı aşılar yapılamaz. Her zaman, doktorunuza danışarak aşı yaptırın. 18 aylık ve beş yaş arası çocuklar, difteri, kızamık, menenjit, kabakulak, pertussis ve tetanoza karşı aşılanmalıdır.

Bazı standart seyahat aşıları şunlardır:

Kolera:
Kirli su ve yiyecekler, bağırsak rahatsızlığına sebep olur. Temiz olmayan suları ve yiyecekleri tüketen yolcular koleraya yakalanma riskiyle karşı karşıyadır. Sadece, arıtılmış içme suyu ve taze pişirilmiş yiyecek tüketin. Pişmemiş yiyeceklerden sakının. Bazı ülkeler kolera aşısı isteyebilirler. Haftada iki kez enjeksiyon olmalı ve altı ayda bir de destek aşısı olmalıdır. Özellikle koleranın yaygın olduğu bir bölgeye seyahat ediyorsanız, aşı olmanız şarttır.

Hepatit A:
Hepatit A; son zamanlarda hızla yaygınlaşmakta olan bir hastalıktır fakat kolaylıkla üstesinden gelinebilir. Kirli yiyecek ya da su, ciğer hasarlarına sebep olur. Hayrix veya Vaqta aşıları 6-12 ayda bir-iki kez yapılır. İlk aşı, yapılan kişiyi bir yıl için koruma altına alır; ikincisi 10 senelik bağışıklık sağlar. Gamma Globulin de yapılabilir (özellikle de ani yolculuklar söz konusu ise).

Hepatit B:
Hepatit-B; Orta Doğu'da, Afrika'da, Asya'da ve Okyanusya'da yaygındır. Bu hastalık, karaciğerleri etkilemektedir. Cinsel ilişki, kan değişimi ve sterilize olmayan iğneler yoluyla bulaşır. Aşı, altı ayda üç kere yapılır.

Grip ve zatürree:
Bağışıklık sistemi zayıf olan insanlar, şeker hastaları, kalp ya da ciğer hastalıkları olanlar ve yaşlılar, grip ve zatürreeye yakalanmaya müsaittir. Bunlar aşı olmalıdırlar.

Kızamık:
Bu hastalığa karşı aşı olmak şarttır. Kızamık, kabakulak ve kızamıkçık karışımı bir aşı (MMR) en etkin olandır.

Kuduz:
Gelişmekte olan bir ülkeye bir aydan fazla bir zaman için gitmek ya da orada yaşamak isteyen ve bu ülkelerde hayvanlarla uğraşacak olan insanlar aşı yaptırmalıdırlar. Aşı olmuş olsa da olmasa da, bir hayvan tarafından ısırılan kişi için acilen tıbbi tedbir alınmalıdır.

Tetanos ve Difteri:
Tetanos ve Difteri, dünyanın her yerinde yaygındır. Tetanos, sinir sisteminde meydana gelen ciddi bir hastalıktır. Bakteriler vücuda, yaralar ya da kesikler yoluyla girer. Difteri, üst solunum yollarını etkileyen bulaşıcı bir hastalıktır. Tetanos ve difteri aşılarının karışımı bir aşı bebeklikte yapılmaktadır. Yetişkinler için her on yılda bir ek aşı önerilir.

Tifo:
Tifo, kirli su ve yiyecekler yoluyla bulaşan bakteriyel bir hastalıktır ve Orta ve Güney Amerika'da, Afrika'da ve Asya'da yaygındır. Aşı, iğne yoluyla (bir aşının koruyuculuğu iki ya da üç yıl sürer) veya kapsülle (dört kapsülün koruyuculuğu beş yıl sürer) yapılır.

Sıtma:
Sivrisinekler yoluyla bulaşan sıtma, Güney Amerika'da yaygındır. Bazı ülkelerde, Uluslararası Aşı Sertifikasında bu aşının olduğuna dair bir delil istenebilir. Bir kez yapılan aşı, on yıl kadar bağışıklık kazandırır.

JETLAG: 'VÜCUT SAATİNİZİN BOZULMASI'

Her insanın, fizyolojik programını düzenleyen bir biyolojik saati vardır. "Jetlag", içinizdeki biyolojik saat ile yerel saat arasındaki dengenin kaybolmasıdır. Vücut, bir zaman diliminden diğerine hareket ettiğinde gece ve gündüzün yeni ritmini yakalamak için mücadele verir.

Ne kadar fazla zaman dilimi geçerseniz, jetlag'ın şiddeti o kadar artar. Vücut saatinin bozulması durumu gidilen istikamete göre de değişir (doğu ya da batı, kuzey ya da güney değil). İçinizdeki saat, üç saat dilimini geçer geçmez geri kalmaya başlar. Gözleriniz ışığı görmesine rağmen, beyniniz karanlık olması gerektiğini söyleyebilir. Gün ortasında vücut ve bedeniniz yatma zamanının geldiğini hatırlatabilir size. Yerel toplumsal hareketlilik ve çevre işaretleri, içinizdeki saatle eşzamanlı değildir ve vücudun yeni zamana alışması günler alabilir.
Alışma süreci beraberinde yorgunluk, rahatsızlık, mide rahatsızlıkları, dikkat dağınıklığı ve dinlenme esnasında bile uyuma güçlüğü getirebilir.

Jetlag'dan korunmak için;

• Uçağa biner binmez, saatinizi varacağınız yerin yerel saatine göre ayarlayın. Zihninizi ve hareketlerinizi sırasıyla alıştırmaya çalışın.

• Uçuştan önceki akşam, pasta gibi yüksek karbonhidratlı yiyecekler yiyin.

• Uçuş günü bütün yiyeceklerden, ağır çerezler, kahve, çay, reçetesiz ilaçlar ve likörden sakının. Bunu yerine, içecek ihtiyacınızı su veya meyve ya da sebze sularıyla gidermeye çalışın. Birazcık da yanınızda taşımak isteyebilirsiniz. Bu diyeti, uçuş bitmeden hemen önce hostesler size hafif yiyecekler ikram edinceye kadar devam ettirin.

• Sizi baştan çıkarabilecek en önemli şeyler, uçakta ikram edilen yiyecekler ve uçak kalktıktan hemen sonra verilen içecekledir. Zaman dilim değişikliklerinden dolayı, iyi bir yemeğe ve kokteyllere dalış yapmak, Cumartesi gecesini dışarıda geçirip Pazar sabahı saat 9:00'da gayet dinç kalkmayı ummak gibi bir şeydir.

• Yolculuktan önce iyi dinlenin ve uçuş esnasında gevşeyin. Sinema seyredin, müzik dinleyin, bulmaca çözün ya da yoga egzersizi yapmaya çalışın. Bacaklarınıza ve kollarınızla egzersiz yapın.

• Rahat olun. Bir yastık ve battaniye alın, soğuk almamak için bir süveter ya da hafif bir ceket giyin ve ayakkabılarınızı gevşetin ya da çıkarın.

• Uyuyun. Üç ya da dört saat uyursanız vücut saatinizin bozulmasıyla oluşan fizyolojik şokla daha kolay mücadele edebilirsiniz. 

• Varış yerinize bir saat kala, dinlenme odasında hava alın. Dişlerinizi fırçalayın, üstünüzü (hatta rahatsız olduysanız iç çamaşırlarınızı) değiştirin, elinizi yüzünüzü yıkayın.

• Eğer uçakta hafif çerezler ikram ediliyorsa alın ve tadını çıkarın. Çoğu havayolu şirketi yorgun yolcuları uyandırmak için çok şekerli yiyecekler ikram ederler.

• Bol ve rahat pamuklu giyecekler yolculuk için en iyi seçimdir.

• Vücut saatinizin bozulmasının etkilerini en aza indirgemek için çıkmadan birkaç gün önce uyuma/uyanma saatlerinizi değiştirin. Eğer batıya seyahat etmeyi düşünüyorsanız, geç yatıp geç kalkın. Uyku düzeninizi, yerel saate uyum sağlayıncaya kadar devam ettirin. Eğer doğuya gitmeyi planlıyorsanız, erken yatıp erken kalkın.

• Yolculuk esnasında uyku ilacı almak bazı insanların varış sırasında kendilerini iyi hissetmelerine yardımcı olur. Benadryl bu durumlarda kullanılabilir.

• Melatonin hormonu beynin pineal kısmında üretilir ve vücudun biyolojik saatinin tekrar ayarlanmasını sağlar. Melatonin kapsülleri gişelerden alınabilir. Eğer batıya gidecekseniz, vardıktan sonra dört gün kadar yatmadan önce bir doz (2-8 mg) alın. 

Yurdışında eğitim almak istiyorsanız,
formu doldurun deneyimli eğitim danışmanları size yardımcı olsun.